Hoe vind je een goede verhaalplot?

Als verhalenmakers zoeken we allemaal wel eens naar een goede invalshoek. De structuur van een verhaal met begin, middenstuk en einde helpt daarbij, maar geeft nog steeds eindeloos veel mogelijkheden. Daarom is het handig om beproefde verhaalvormen te gebruiken.

Hierbij een aantal veelgebruikte verhaalplots op een rij:

1. De Verlosser

Als de hoofdpersoon in het verhaal zijn problemen niet alleen kan oplossen, gaat hij te rade bij een verlosser. Die reikt de oplossing aan voor zijn problemen. Dat kunnen hele grote problemen zijn, maar ook alledaagse ongemakken.

Bijbehorende plotvraag: helpt de verlosser ons om de problemen de wereld uit te helpen?

Voorbeelden: De Rijdende Rechter, Eigen Huis en Tuin, Help mijn man is een klusser, Vier Handen op één Buik, etc.
Toepassing: Bevindt je hoofdpersoon zich in een lastige situatie? Bekijk wie hem of haar van advies kan dienen en hang daar je verhaal aan op.
Verhaalplot: De overwinning van het monster.

2. De Wedstrijd

Maak van je verhaal een wedstrijd of afvalrace. Talrijke Nederlandse televisieshows weten hun kijkers er eindeloos mee te boeien.

Voorbeelden: Heel Holland Bakt, Holland ’s got talent, The Voice, So you Think you can Dance, de Slimste Mens, Het Beste Idee van Nederland, etc.
Toepassing: Zijn er twee verschillende groepen of deelnemers die iets doormaken? Kijk dan of je deze vorm kunt toepassen.
Basisplot: Dat kan een komedie zijn of de Assepoester-plot (als er een onbekend talent ontdekt wordt).

3. De Make Over

Een transformatie is ook een fascinerende verhaalvorm. In talrijke mythen en sprookjes is dit ‘format’ terug te vinden, maar ook vaak op televisie. Wordt de verbouwing of verhuizing een succes of juist niet?

Voorbeelden: De Verbouwing, Welcome Home, Extreme Make Over, Ik Vertrek, etc.
Toepassing: Gebruik deze plot om een verandering in een organisatie te beschrijven.
Basisplot: De transformatie.

4. De Speurtocht

Homerus gebruikte dit format al: de tienjarige reis van Odysseus op weg naar huis was een speurtocht. Een klassieke formule waar veel televisieprogramma’s op voortbouwen. Lukt het de hoofdpersoon om de schat, de geliefde of de weg naar huis terug te vinden?

Voorbeelden: Opsporing Verzocht, Spoorloos, Wie is de Mol, Boer zoekt Vrouw, etc.
Toepassing: Voor allerlei onderwerpen die op het eerste oog saai lijken, is een speurverhaal uiterst geschikt. Giet bijvoorbeeld een wetenschappelijk onderzoek in deze vorm.
Basisplot: De queeste.

5. De Stap in de onbekende wereld

Laat de hoofdpersoon een stap doen in een compleet andere wereld en kijk wat er gebeurt. Een oeroude verhaalvorm, die televisiemakers volop blijft inspireren.

Voorbeelden: Puberruil, Expeditie Robinson, De Wereld rond met 80-jarigen, etc.
Toepassing: Een organisatie die op zoek is naar een nieuw product of dienst neemt een kijkje bij een andere organisatie ter inspiratie. Of twee werknemers wisselen van werkplek. Of de hoogste baas daalt een dag af naar de werkvloer en werkt een dag mee. Wat gebeurt er?
Basisplot: De reis en terugkeer.

Geef er je eigen draai aan

Wie goed kijkt naar de programmaformats, ziet dat de bedenkers niets anders doen dan telkens nieuwe variaties bedenken. Of samenvoegen, want sommige formats zijn mengvormen. Wie is de Mol is een speurverhaal én een wedstrijd ineen.

Bekijk of je onderwerp in een van deze basisvormen past. Misschien kun je er een draai aan toevoegen of een nieuwe variant bedenken.

Wees niet bang dat het niet origineel is

Lezers genieten juist vaak van deze verhaallijnen, juist omdat de ‘plot’ zo vertrouwd voelt. Niet voor niets maakten de meest succesvolle schrijvers wereldwijd er gretig gebruik van.

Deze ‘plots’ brengen je lezer in ieder geval op een gemakkelijke manier van het begin naar het einde. Als lezer wil je immers weten hoe het afloopt.

 

 

 

 

Over Sigrid

Verhalenmaker | Creatieve Gids | Praktisch idealist | Auteur | Trendonderzoeker | Conceptontwikkelaar | Journalist |  Neerlandica

Van allerlei ervaringen probeer ik een verhaal te maken. Ook ben ik doorlopend nieuwsgierig naar de verhalen van anderen. Hoe meer verhalen, hoe rijker jouw en mijn leven.

Verhalen vinden, vormen en delen is ook mijn vak als verhalenmaker. Ik help publieke organisaties en maatschappelijke instellingen aan verhalen die mensen in beweging brengen en zo de wereld wat mooier te maken. Dat doe ik met concepten rondom verhalen, schrijfwerk en persoonlijke begeleiding.

Ik wil niet alleen alles weten van storytelling, maar ook over creatief denken. Hierover schreef ik de boeken Lenig Denken en Toverballen voor het Brein. En natuurlijk vind je ook op dit blog geweldig veel tips, ideeën en voorbeelden over beide onderwerpen.

Meer ontdekken? Laat je hier inspireren!

 

Print Friendly, PDF & Email

Je vindt dit misschien ook leuk