Hoe het archetype de sleutel vormt tot het verhaal

Wat zie je als je diep in het hart kijkt?

Waar ben ik eigenlijk van? Veel organisaties en zelfstandige ondernemers weten niet meer goed antwoord te geven op die vraag. Uitvinden tot welk archetype je behoort, helpt je weer op weg.

Klaartje Droste is uitgever van Nurse Academy: een reeks bijscholingsuitgaven voor verpleegkundigen. Ze brengt haar uitgaven onder de aandacht door te wijzen op carrièrevoordelen die voor verpleegkundigen in het verschiet liggen. Hoe meer vakkennis, hoe meer zij in hun loopbaan kunnen bereiken.

Maar het werkt niet goed. Met hun hoofd snappen de verpleegkundigen wel wat ze bedoelt. Maar ze lopen er niet warm voor: het raakt hun hart niet.

Wat brengt mensen in beweging?

Waardoor komen verpleegkundigen dan wel in beweging? Waar worden ze echt zielsgelukkig van? En wanneer is bijscholing voor hen interessant?

Samen met Klaartje ging ik aan de slag om dat in kaart te brengen.

Mensen met een verzorgend beroep – globaal gesproken natuurlijk – vinden het contact met anderen het allerbelangrijkst. Ze gaan niet voor een flitsende carrière of voor een toppositie, wel voor een blijk van waardering.

Ze willen graag op waarde geschat worden voor hun inbreng, vondsten en goede observatievermogen.

Wat is hun grootste angst?

Dit soort drijfveren komt overeen met het profiel van de verzorger (ook bekend onder de Engelse namen caregiver of nurturer). Mensen met dit profiel zorgen vaak beter voor anderen dan voor zichzelf en willen op die manier erkend en gewaardeerd worden. Typische vertegenwoordigers zijn Moeder Theresa en Florence Nightingale, maar ook Maria uit The Sound of Music.

Het is ook handig om te weten wat verzorgers precies willen vermijden. De diepste angst is om voor egoïst uitgemaakt te worden. Niets is erger dan zelfgerichtheid of geldingsdrang.

En ze hebben ook een hekel aan ondankbaarheid.

Op het moment dat Klaartje dat wist, wist ze ook hoe ze het verhaal over Nurse Academy op een overtuigende manier kon vertellen. Ineens stond het haar glashelder voor ogen: het allermooist voor een verpleegkundige is de waardering van de patiënt dat de verpleegkundige er alles aan gedaan heeft om optimale zorg te verlenen.

Het verlangen om die waardering te krijgen moest centraal staan in het verhaal over Nurse Academy. Niet de loopbaanmogelijkheden.

Archetypen hebben hun eigen drijfveren

De verzorger is een van de archetypen uit de psychologie, die vooral via het werk van psycho-analyticus Carl Jung bekendheid hebben gekregen. Jung bestudeerde sprookjes, mythen en volksverhalen uit de hele wereld en concludeerde dat er veel overeenstemmingen zijn in de rolbezetting van verhalen: oude wijzen, narren, rebellen, heersers en nog een aantal typerende rollen.

Op basis daarvan kwam hij tot 12 archetypen. Het zijn oerkarakters met een universeel karakter, die allemaal een eigen drijfveer hebben. Ze streven bijvoorbeeld naar vrijheid, beheersing, liefde of ontdekkingen.

Archetypen hebben dus een why en zijn al een verhaal in zichzelf. Behalve een uitdaging hebben ze namelijk ook hun eigen valkuilen en dilemma’s.

Die worsteling maakt dat wij ons in hun verhaal herkennen. In ons eigen leven zitten immers ook volop dilemma’s.
Archetype is de sleutel tot het verhaal

Een archetype geeft helderheid

Als individu kun je uitvinden welk archetype het beste bij jou past. Dat geeft helderheid in je eigen doen en laten. Mijn eigen dominante archetype is de creator. Heel herkenbaar: ik voer de dingen inderdaad zo mooi mogelijk uit en zie creatieve mogelijkheden om veranderingen door te voeren.

De wijze waarop een hoofdpersoon in een verhaal met deze uitdaging omgaat laat zien wie hij echt is. Je leert iemand namelijk niet kennen op basis van de kernwaarden die hij uitspreekt, maar op basis van zijn handelen. Dat geldt voor organisaties én voor personen.

Wat kun je nou precies met een archetype?

1. De sleutel tot het verhaal

Als je het archetype herkent in jouw publiek (afnemers/gebruikers/klanten), geeft dat veel houvast bij het schrijven van verhalen, zoals profielteksten of de over-ons-pagina op je website. Want als je weet of je hoofdpersoon een held, een nar of een verleider is, weet je ook wat zijn of haar missie is.

Het verhaal handelt erover wat er op het spel staat en hoe hij of zij die missie al dan niet weet te volbrengen.

2. De wegwijzer naar de merkidentiteit

Met een archetype wordt niet alleen iemands rol getypeerd, maar het geeft ook aan welke merkidentiteit het beste bij deze persoon past. Voor zelfstandige ondernemers maar ook voor bedrijven en organisaties die op zoek zijn naar een visuele identiteit, zijn de archetypes dus een handige wegwijzer. Bij elke archetype horen beproefde kleuren, vormen en symbolen, dus er liggen eigenlijk al staalkaarten voor je klaar.

3. Meer aansluiting bij je publiek

Bekijk tot welke archetype je publiek behoort (of je afnemers, klanten of gebruikers), zoals in het voorbeeld van Klaartje.

Waar streven zij naar als je diep in hun hart kijkt? Als je dat weet, is het gemakkelijk om een verhaal te vertellen waarmee zij zich helemaal begrepen voelen.

En jij?

Ben je nieuwsgierig tot welk archetype jijzelf behoort? Dit zijn enkele websites om dat te checken:

 

Over Sigrid

Ik ben een verhalenmaker met een journalistieke achtergrond, die de kracht van storytelling en creatief denken aan elkaar knoopt. Als bedenker en uitvoerder van verhaalconcepten help ik publieke organisaties en maatschappelijke instellingen om mensen te raken en in beweging te brengen bij veranderingen. Ik ben (mede-)auteur van het boek Lenig Denken (over creatieve denktechnieken) en Toverballen voor het Brein (over het gebruik van de kracht van verhalen in teksten).

 

Print Friendly, PDF & Email

Je vindt dit misschien ook leuk